بازار سهام در آستانه تعادل یا فرسایش؟
بورس تهران در معاملات سهشنبه نهم دیماه ۱۴۰۴ برای دومین روز متوالی با افت شاخصها مواجه شد و نشانههای پررنگتری از ورود بازار به فاز اصلاح کوتاهمدت نمایان شد. شاخص کل بورس با کاهش حدود ۲.۵ درصدی تا محدوده ۴ میلیون و ۲۱ هزار واحد عقبنشینی کرد و شاخص هموزن نیز با افتی نزدیک به ۲.۳ درصد در سطح ۱ میلیون و ۱۷ هزار واحد قرار گرفت. در فرابورس نیز شرایط مشابهی حاکم بود و شاخص این بازار بیش از ۲.۵ درصد کاهش یافت.
ارزش معاملات بالا، اما با خروج سنگین پول حقیقی
با وجود افت شاخصها، ارزش معاملات خرد همچنان در سطوح نسبتاً بالایی قرار داشت و به حدود ۱۹ همت رسید؛ موضوعی که نشان میدهد بازار هنوز با افت حجم معاملات مواجه نشده و دستبهدست شدن سهام در جریان است.
با این حال، خروج بیش از ۷۱۲ میلیارد تومان پول حقیقی از بازار سهام، زنگ هشدار مهمی برای کوتاهمدت محسوب میشود. این رقم بالاترین میزان خروج پول حقیقی از یازدهم تیرماه تاکنون است و نشان میدهد بخشی از سرمایهگذاران در مواجهه با افزایش ریسکها ترجیح دادهاند موقتاً از بازار فاصله بگیرند.
نقش پررنگ بازارهای موازی در نوسانات اخیر
تحلیلگران معتقدند اصلاح اخیر بازار حاصل همزمان چند عامل است:
رشد شارپ و شتابزده بازار در هفتههای گذشته که بخشی از سودهای سال آینده را زودتر در قیمتها منعکس کرد
افزایش ریسکهای سیاسی و ژئوپلیتیکی که مجدداً در کانون توجه بازار قرار گرفتهاند
ابهامات بودجهای شامل افزایش فروش اوراق، حذف برخی معافیتهای مالیاتی، تغییرات در نرخ انرژی و سیاستهای ارزی
نگرانی از تثبیت نرخهای بهره در سطوح بالا در صورت افزایش اتکای دولت به فروش اوراق
در چنین فضایی، بازار که پیشتر از منظر ارزندگی در محدوده متعادلی قرار داشت، بهدلیل هیجان خرید، وارد فاز بیشواکنشی شد و اکنون در حال اصلاح این هیجان است.
بودجه؛ تیغ دو لبه برای بازار سرمایه
لایحه بودجه سال آینده از یکسو با سیاستهایی مانند حذف نرخ ارز ترجیحی، حمایت از تولید و حرکت به سمت تکنرخی شدن ارز، میتواند در میانمدت به افزایش سودآوری شرکتها کمک کند. از سوی دیگر، افزایش فشار مالیاتی، تغییر در قیمت حاملهای انرژی و رشد فروش اوراق میتواند ریسکهایی برای بازار ایجاد کند.
به همین دلیل، بازار در حال حاضر در حال بازنگری قیمتها و تطبیق انتظارات خود با واقعیات بودجهای و اقتصادی است.
چشمانداز کوتاهمدت بازار
در صورت عدم بروز ریسک جدید و با فروکشکردن هیجانات، انتظار میرود بازار وارد یک فاز تعادلی شود. انتشار گزارشهای ماهانه و فصلی، بهویژه عملکرد شرکتها در آذرماه و گزارشهای ۹ماهه، میتواند نقش مهمی در جهتدهی مجدد بازار ایفا کند.
از این منظر، اصلاح فعلی لزوماً به معنای تغییر روند میانمدت بازار نیست، بلکه میتواند پیشنیاز ادامه مسیر با شیب ملایمتر باشد.
جمعبندی
بورس تهران پس از یک دوره صعود پرشتاب، اکنون با مجموعهای از ریسکهای سیاسی، اقتصادی و بودجهای روبهروست که باعث تشدید اصلاح کوتاهمدت شده است. با این حال، متغیرهای بنیادی همچنان از بازار حمایت میکنند و در صورت ثبات شرایط، میتوان انتظار داشت بازار پس از عبور از این فاز، به تعادل برسد.
در شرایط فعلی:
انتخاب سهام بر اساس گزارشهای بنیادی اهمیت بیشتری دارد
مدیریت ریسک و پرهیز از رفتارهای هیجانی ضروری است
نگاه میانمدت میتواند استراتژی منطقیتری نسبت به نوسانگیری کوتاهمدت باشد
مرسی از مطالبی که در بهترین زمان منتشر میکنید