بازار سرمایه در ۱۴ دی ۱۴۰۴؛ تمرکز معاملهگران بر گزارشهای آذر و متغیرهای ارزی
تمرکز بازار بر عملکرد واقعی شرکتها
بازار سرمایه در معاملات چهاردهم دیماه ۱۴۰۴ در حالی به کار خود پایان داد که شاخص کل با نوسانی محدود و مثبت، در محدوده ۴ میلیون و ۷۱ هزار واحد تثبیت شد. هرچند ارزش معاملات خرد به بیش از ۲۵ همت رسید، اما خروج بیش از ۲.۵ همت نقدینگی حقیقی نشان داد که فضای احتیاط همچنان بر تصمیمگیری معاملهگران حاکم است.
در این میان، شاخص هموزن با افت قابل توجهی همراه شد که بیانگر تمرکز رشد بازار بر نمادهای بزرگ و شاخصساز است؛ موضوعی که بهخوبی نشان میدهد بازار در شرایط فعلی، انتخابمحور و مبتنی بر کیفیت سودآوری شرکتها حرکت میکند.
گزارشهای آذر؛ عامل تمایز نمادها
بررسی رفتار بازار نشان میدهد نمادهایی که گزارشهای آذرماه قویتری منتشر کردهاند، عملکرد معاملاتی بهمراتب بهتری نسبت به سایر نمادها داشتهاند. حتی در روزهایی که کلیت بازار با فشار فروش مواجه بوده، برخی از این نمادها همچنان با تقاضای بالا و حتی صف خرید معامله شدهاند.
این رفتار تأیید میکند که گزارشهای ماهانه آذر تأثیر مستقیمی بر عملکرد تابلوی معاملات شرکتها گذاشتهاند و سرمایهگذاران بیش از گذشته به دادههای واقعی سودآوری توجه میکنند؛ مسیری که میتواند نوسانات هیجانی بازار را در میانمدت کاهش دهد.
خروج نقدینگی؛ بیشتر سیاسی تا بنیادی
اگرچه خروج پول حقیقی در معاملات اخیر قابل توجه بوده، اما بررسی متغیرهای بنیادی نشان میدهد نگرانی جدی از منظر ارزندگی بازار وجود ندارد. نسبتهای مهمی مانند P/E و P/B در محدوده میانگین تاریخی خود قرار دارند و افت اخیر بازار را میتوان بیشتر ناشی از ابهامات سیاسی و اجتماعی دانست تا ضعف بنیادین شرکتها.
در چنین شرایطی، انتشار گزارشهای فصلی پاییز میتواند بار دیگر توجه بازار را به سودآوری واقعی شرکتها جلب کرده و به بازگشت تدریجی تعادل کمک کند.
حذف ارز ترجیحی؛ گامی به سمت شفافیت اقتصادی
یکی از مهمترین مفروضات لایحه بودجه سال آینده، حذف نرخ ارز ترجیحی است. این اقدام از منظر تئوریک، گامی مهم در جهت کاهش رانت، شفافسازی اقتصاد و واقعیتر شدن عملکرد مالی شرکتها محسوب میشود
.در صنایعی مانند غذایی و دارویی، حذف ارز ترجیحی میتواند منجر به افزایش بهای تمامشده شود، اما در صورت اصلاح همزمان نرخهای فروش و کاهش نقش قیمتگذاری دستوری، این تغییرات میتواند به بهبود جریان نقدی و سودآوری شرکتها منجر شود. نمونههایی از شفافسازی شرکتها نیز نشان میدهد اثر حذف ارز ترجیحی میتواند در برخی نمادها بااهمیت باشد.
در سطح کلانتر، حرکت به سمت تکنرخی شدن ارز در صورت اجرای صحیح، میتواند منافع سالها رانت ارزی را به نفع سهامداران واقعی اقتصاد منتقل کند؛ بهویژه در شرکتهای صادراتمحور.
پالایشیها؛ افت کرک اسپرد، اما بنیاد همچنان قابل اتکا
در صنعت پالایشی، طی یک ماه اخیر افت کرک اسپرد محصولات پالایشی بیش از افت قیمت نفت خام بوده است. کرک اسپردها در روزهای گذشته به محدوده ۱۲.۵ دلار در هر بشکه رسیدهاند که پایینتر از میانگین پاییز و تابستان است.
با این حال، با توجه به شرایط ژئوپلیتیکی جهانی و تحولات بازار انرژی، انتظار افت شدیدتر کرک اسپردها چندان محتمل نیست و سطوح فعلی را میتوان بهعنوان میانگین قابل قبول چند دوره در نظر گرفت.
نکته مهم آن است که همزمان با این افت، رشد نرخ ارز نیمایی و احتمال حرکت به سمت ارز تکنرخی در سال آینده میتواند اثر منفی کاهش کرک اسپرد را جبران کرده و حتی به افزایش سودآوری شرکتهای پالایشی منجر شود. از این رو، چشمانداز بنیادی این صنعت همچنان مثبت ارزیابی میشود و انتظار گزارشهای فصلی مناسب از آن وجود دارد.
استراتژی پیشنهادی چینش پرتفوی
فضای فعلی اقتصاد کشور که با تورم بالا و افزایش عدم قطعیتها همراه است، نگهداری ریال بهتنهایی میتواند منجر به کاهش ارزش دارایی شود. از این رو:
تخصیص حدود ۱۰ درصد از پرتفوی به ابزارهای درآمد ثابت صرفاً برای مدیریت نقدینگی توصیه میشود
بخش اصلی پرتفوی، بسته به سطح ریسکپذیری، باید میان داراییهای تورمی مانند طلا و سهام تقسیم شود
در بازار سهام، تمرکز بر گروههای زیر منطقی به نظر میرسد:
نمادهای صادراتمحور منتفع از انتقال به تالار دوم
شرکتهای کامودیتیمحور با پتانسیل بهرهمندی از رشد نرخهای جهانی
گروههای غذایی و دارویی با پتانسیل تغییرات معنادار سودآوری پس از حذف ارز ترجیحی
بهطور کلی، سهامی با تقسیم سود مناسب و نسبتهای ارزشگذاری آیندهنگر پایین میتوانند گزینههای جذابتری برای سرمایهگذاری باشند
جمعبندی
بازار سرمایه در مقطع فعلی بیش از هر چیز به عملکرد واقعی شرکتها و تحولات ساختاری اقتصاد واکنش نشان میدهد. گزارشهای آذرماه، سیاستهای ارزی و چشمانداز صنایع مختلف، مسیر بازار را در هفتههای آینده مشخص خواهند کرد. در این فضا، انتخاب آگاهانه و مدیریت ریسک میتواند نقش کلیدی در موفقیت سرمایهگذاران ایفا کند.




